Ton Balığı Araştırması Gündem Oldu: 53 balığın 51'inde Parazit Tespit Edildi

Brezilya'da gerçekleştirilen bir araştırmada incelenen 53 çizgili orkinosun 51'inde parazite rastlandı. Bulguların kas dokusunda da parazit bulunduğunu ortaya koyması dikkat çekti. Araştırmanın ardından gözler Türkiye'ye yapılan ton balığı ithalatına çevrildi.

Brezilya'nın Santa Catarina bölgesinde yapılan bilimsel çalışma, ton balıklarında görülebilen parazitleri yeniden gündeme taşıdı. Araştırmada 53 adet çizgili orkinos (Katsuwonus pelamis) farklı organları ve kas dokuları üzerinden incelendi.

Araştırmacılar, incelenen balıkların 51'inde parazit bulunduğunu belirledi. Bu oran yaklaşık yüzde 96'ya karşılık gelirken, çalışmada toplamda 1.600'ün üzerinde parazit tespit edildi.

Parazitler yalnızca iç organlarda görülmedi

Araştırmanın dikkat çeken sonuçlarından biri, parazitlerin balıkların yalnızca iç organlarında bulunmaması oldu. İnsanların tükettiği kas dokusunda da parazitlere rastlandı.

En yoğun parazit varlığı bağırsaklarda belirlenirken, bunu kas dokusu ve mide takip etti. Çalışmada özellikle Trypanorhyncha grubu parazitler ile Anisakis türü canlılara rastlandığı belirtildi.

Bununla birlikte uzmanlar, araştırmanın yalnızca belirli bir bölgeden alınan 53 balıkla sınırlı olduğuna dikkat çekiyor. Bu nedenle elde edilen sonuçların dünyadaki tüm ton balıklarına veya tüm konserve ürünlere doğrudan genellenemeyeceği vurgulanıyor.

Ton balığı tüketmek tehlikeli mi?

Araştırmada parazit bulunması, marketlerde satılan konserve ton balıklarının otomatik olarak sağlığa zararlı olduğu anlamına gelmiyor.

Özellikle konserve üretiminde uygulanan ısıl işlemler parazitlerin ortadan kaldırılmasında önemli rol oynuyor. Risk daha çok çiğ veya yeterince pişirilmemiş balıkların tüketilmesi durumunda ortaya çıkıyor. Bazı Anisakis türleri insanlarda mide ve bağırsak sorunlarına yol açabiliyor.

Balığın işlenme süreci önem taşıyor

Araştırmacılar, balıkların avlandıktan sonra mümkün olduğunca hızlı şekilde işlenmesinin de önemine dikkat çekiyor.

Balığın ölümünden sonra bazı parazit larvalarının iç organlardan kas dokusuna doğru ilerleyebilmesi, avlanma sonrasındaki işlemlerin gıda güvenliği açısından önemini artırıyor.

Peki Brezilya'daki ton balıkları Türkiye'ye geliyor mu?

Araştırmanın ardından Türkiye'deki tüketicilerin merak ettiği konulardan biri de Brezilya'da incelenen balıkların Türkiye'ye gelip gelmediği oldu.

Haberde aktarılan ticaret verilerine göre, 2024 yılında Brezilya'nın Katsuwonus pelamis türündeki ton balığı ihracatında Türkiye'nin doğrudan alıcı ülkeler arasında yer almadığı görülüyor. Türkiye ise aynı tür ton balığını farklı ülkelerden tedarik ediyor.

Dolayısıyla Brezilya'daki araştırma sonuçlarının Türkiye'de satılan bütün ton balığı ürünleri için doğrudan bir risk göstergesi olarak değerlendirilmesi doğru değil.

Bilim insanlarından önemli uyarı

Balıklarda parazit bulunması deniz ekosistemlerinde tek başına olağan dışı bir durum olarak değerlendirilmiyor. Araştırmacılar, farklı bölgelerdeki ton balıklarında parazit yoğunluğunun belirlenebilmesi için daha geniş kapsamlı çalışmalara ihtiyaç olduğunu belirtiyor.